Trung tâm Hành hương Đức Mẹ Núi Cúi
- Thứ ba - 13/10/2026 08:25
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Trung tâm Hành hương Đức Mẹ Núi Cúi: Dấu ấn của đức tin, hiệp nhất và lòng tri ân
Giữa khung cảnh núi xanh và hồ Trị An mênh mông, Núi Cúi không chỉ là một công trình tôn giáo có quy mô lớn, nhưng còn là kết tinh của lòng yêu mến Đức Maria, sự hy sinh của bao người và tinh thần hiệp nhất của đại gia đình Giáo phận Xuân Lộc.
Ngày 14/10/2026, Giáo phận Xuân Lộc sẽ cử hành Thánh lễ tạ ơn kỷ niệm 61 năm thành lập Giáo phận và cung hiến Đền Thánh tại Trung tâm Hành hương Đức Mẹ Núi Cúi. Đây là dấu mốc quan trọng trong hành trình hình thành và phát triển của Giáo phận và của một địa điểm hành hương mang ý nghĩa đặc biệt đối với Giáo phận. Giữa khung cảnh núi xanh và hồ Trị An mênh mông, Núi Cúi không chỉ là một công trình tôn giáo có quy mô lớn, nhưng còn là kết tinh của lòng yêu mến Đức Maria, sự hy sinh của bao người và tinh thần hiệp nhất của đại gia đình Giáo phận Xuân Lộc.
Ngày cung hiến Đền Thánh Đức Mẹ Núi Cúi vì thế không chỉ đánh dấu sự hoàn thành một công trình kiến trúc. Đây còn là dịp để toàn thể Giáo phận Xuân Lộc tạ ơn Thiên Chúa, tri ân những người đã góp công xây dựng và làm mới quyết tâm sống đức tin trong tình hiệp nhất.
Từ thao thức mục vụ đến một trung tâm hành hương
Nằm bên hồ Trị An, thuộc tỉnh Đồng Nai, Núi Cúi gây ấn tượng bởi vẻ đẹp hài hòa của núi đồi, hồ nước và những cánh rừng xanh ngút mắt. Trong không gian thanh bình ấy, Trung tâm Hành hương Đức Mẹ Núi Cúi dần hình thành, trở thành nơi quy tụ các tín hữu đến cầu nguyện, tạ ơn và phó thác cuộc đời cho Thiên Chúa qua lời chuyển cầu của Đức Maria.
Ngày 31/3/2014, chính quyền tỉnh Đồng Nai chấp thuận cho Giáo phận xây dựng trung tâm hành hương kính Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội tại Núi Cúi. Quyết định này mở ra một chặng đường mới cho ước nguyện xây dựng một địa điểm hành hương chung của Giáo phận.
Thao thức ấy gắn liền với Đức cha Đaminh Nguyễn Chu Trinh, nguyên Giám mục Giáo phận Xuân Lộc, người đã ấp ủ dự án từ nhu cầu mục vụ của một Giáo phận có đông tín hữu. Sau khi Giáo phận Bà Rịa được thành lập năm 2005, một số trung tâm hành hương trước đây thuộc Giáo phận Xuân Lộc, trong đó có Đức Mẹ Bãi Dâu và Chúa Kitô Vua núi Tao Phùng, được chuyển về Giáo phận mới. Trong hoàn cảnh đó, ước muốn xây dựng một trung tâm hành hương kính Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội càng trở nên cấp thiết.
Công trình cũng mang ý nghĩa đặc biệt khi được khởi sự trong bối cảnh Giáo phận mừng Kim Khánh thành lập, giai đoạn 1965–2015. Đó không chỉ là dịp nhìn lại hành trình 50 năm đón nhận và loan báo Tin Mừng, nhưng còn là cơ hội để cộng đoàn Dân Chúa cùng hướng đến tương lai, củng cố đời sống đức tin và ý thức mình thuộc về một gia đình Giáo phận.
Ngày 18/9/2015, lễ đặt viên đá đầu tiên đánh dấu bước khởi đầu chính thức của công trình. Đến ngày 31/10/2015, trong Thánh lễ kết thúc Năm Thánh Kim Khánh Giáo phận, lá cờ Tòa Thánh được làm phép và tung bay trên bầu trời Núi Cúi, ghi dấu một khởi đầu đầy hy vọng.
Từ những bước đi đầu tiên ấy đến ngày cung hiến Đền Thánh, công trình trải qua nhiều năm xây dựng với biết bao công sức, thử thách và hy sinh. Điều được hình thành không chỉ là một quần thể kiến trúc, nhưng còn là chứng từ về lòng kiên trì và niềm tín thác của một cộng đoàn biết cùng nhau thực hiện điều mình tin tưởng.
Núi Cúi – vẻ đẹp của thiên nhiên và không gian gặp gỡ Thiên Chúa
Trong Thánh lễ đặt viên đá đầu tiên ngày 18/9/2015, Đức cha Phêrô Nguyễn Văn Khảm đã nhấn mạnh ý nghĩa của cảnh quan Núi Cúi như một nơi giúp con người tạm tránh xa những ồn ào, tính toán của cuộc đời, tìm lại sự bình an và mở lòng đón nhận ân phúc Thiên Chúa.
Đối với người Kitô hữu, thiên nhiên nơi đây không đơn thuần là phông nền cho một công trình tôn giáo. Vẻ đẹp của núi và hồ trở thành lời mời gọi cầu nguyện, chiêm niệm và nhận ra sự hiện diện của Thiên Chúa trong cuộc sống. Khi lòng người được lắng dịu, những lo âu, tổn thương và khát vọng sâu kín cũng có thể được đặt trước mặt Ngài với niềm tin tưởng.
Chính trong bối cảnh ấy, tước hiệu Đức Mẹ Núi Cúi mang một ý nghĩa thiêng liêng sâu sắc. Hình ảnh Đức Mẹ cúi mình trước Thiên Chúa diễn tả thái độ khiêm nhường, vâng phục và hoàn toàn tín thác vào thánh ý Ngài. Đồng thời, đó cũng là hình ảnh người Mẹ cúi xuống trước những nỗi đau của con cái, lắng nghe, chia sẻ và nâng đỡ họ trong những hoàn cảnh khó khăn. Như thế, Núi Cúi không chỉ là nơi con người hướng lên trời cao để cầu xin ơn lành, nhưng còn là nơi cảm nhận tình mẫu tử của Đức Maria, Đấng luôn dẫn các tín hữu đến gần Chúa Giêsu hơn.
Một quần thể kiến trúc mang ý nghĩa thần học và tâm linh
Trung tâm Hành hương Đức Mẹ Núi Cúi được xây dựng với mục đích tôn vinh Thiên Chúa, kính Đức Maria Vô Nhiễm Nguyên Tội và kính nhớ các thánh Tử đạo Việt Nam. Vì thế, các công trình tại đây không chỉ phục vụ nhu cầu sinh hoạt của khách hành hương, nhưng còn mang những ý nghĩa thần học và tâm linh riêng.
Nổi bật trên đỉnh núi là tượng đài Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội, với tượng Đức Mẹ cao 33 mét đặt trên phần đế cao 17 mét, tổng chiều cao 50 mét. Con số 50 gắn với ý nghĩa kỷ niệm 50 năm thành lập Giáo phận Xuân Lộc. Tượng Đức Mẹ được thiết kế cách điệu từ mẫu tượng Đức Mẹ Vô Nhiễm tại Lộ Đức, diễn tả ước nguyện xin Mẹ chuyển cầu bình an cho Giáo phận và mọi người thành tâm chạy đến cầu khấn.
Dưới chân tượng đài có tượng Đức Mẹ Bảy Sự và Đường Mân Côi, nơi các mầu nhiệm trong cuộc đời Chúa Giêsu và Đức Maria được diễn tả qua những tác phẩm điêu khắc. Hai mươi mầu nhiệm Mân Côi được thể hiện thành bốn mùa: Vui, Thương, Mừng và Sáng. Nhờ đó, việc lần chuỗi Mân Côi không chỉ là đọc những lời kinh quen thuộc, nhưng còn trở thành hành trình chiêm ngắm cuộc đời Chúa Giêsu qua đôi mắt và trái tim của Mẹ Maria.
Một điểm nổi bật khác là Nhà nguyện Thánh Thể. Với kiến trúc gợi hình nhà rông, hai mái cong vươn cao như đôi cánh nâng Thánh giá, nhà nguyện diễn tả sự giao hòa giữa nét văn hóa bản địa và biểu tượng Kitô giáo. Tại đây, người hành hương được mời gọi dừng lại trước sự hiện diện của Chúa Giêsu Thánh Thể, kín múc sức mạnh thiêng liêng và tìm lại trung tâm của đời sống Kitô hữu: sự kết hợp với Đức Kitô.
Bên cạnh đó là Đường Thánh Giá, với 365 bậc tượng trưng cho từng ngày trong năm, dẫn người hành hương suy niệm cuộc khổ nạn của Chúa Giêsu. Cuối đường là tượng đài Lòng Chúa Thương Xót, nhắc nhớ rằng thập giá không phải là điểm kết thúc của đau khổ, nhưng mở ra con đường cứu độ và niềm hy vọng phục sinh.
Đền Thánh Giuse, Đền các thánh Tử đạo Việt Nam, các nhà nguyện kính Đức Mẹ và những công trình phụ trợ khác góp phần tạo nên một không gian hành hương phong phú. Mỗi địa điểm mở ra một chiều kích của đời sống đức tin: lòng tín thác, sự hy sinh, lòng thương xót, tinh thần trung thành và niềm hy vọng.
Một công trình được xây bằng tình hiệp nhất
Trong suốt quá trình xây dựng, các thành phần trong Giáo phận, từ giám mục, linh mục, chủng sinh, tu sĩ đến giáo dân, từ các giáo xứ, giáo hạt đến những hội đoàn, đều chung tay góp sức theo khả năng của mình. Có người đóng góp vật chất, có người dành thời gian phục vụ, có người âm thầm hy sinh và cầu nguyện cho công trình. Những đóng góp ấy không đồng đều về quy mô, nhưng đều mang giá trị riêng. Điều quan trọng không nằm ở số tiền hay phần việc mỗi người thực hiện, mà ở tấm lòng quảng đại và ý thức mình là thành viên của gia đình Giáo phận.
Sau Thánh lễ khởi công xây dựng trung tâm ngày 15/8/2018, Đức cha Giuse Đinh Đức Đạo, nguyên Giám mục Giáo phận Xuân Lộc, đã bày tỏ ước mong công trình trở thành cơ hội để toàn Giáo phận lớn lên trong đức tin, tình hiệp nhất, lòng bác ái và tinh thần làm chứng cho Chúa trước anh chị em chưa biết Tin Mừng. Ước mong ấy giúp hiểu rằng Núi Cúi không chỉ là sự kết hợp của những khối bê tông, những mái vòm hay những tác phẩm nghệ thuật. Giá trị đích thực của công trình còn nằm ở sự hiệp thông được vun đắp trong quá trình xây dựng và ở khả năng quy tụ mọi người quanh một lý tưởng chung.
Khi cùng góp sức cho một công trình phục vụ đời sống thiêng liêng, cộng đoàn không chỉ tạo nên một địa điểm hành hương, mà còn học cách lắng nghe, cộng tác và chia sẻ trách nhiệm. Vì thế, sự hiệp nhất được hình thành trong những năm xây dựng cần tiếp tục được nuôi dưỡng trong đời sống mục vụ, trong các gia đình và trong những hoạt động bác ái của Giáo phận.
Núi Cúi – nơi người hành hương được đổi mới và sai đi
Trong những năm qua, Núi Cúi đã trở thành điểm quy tụ của nhiều đoàn hành hương từ các giáo xứ, giáo hạt và các giáo phận khác. Có người đến để tạ ơn, có người cầu xin cho người thân, có người tìm sự bình an giữa những thử thách, cũng có người chỉ mong được ở lại trong thinh lặng trước nhan Chúa và bên Mẹ Maria.
Những bước chân ấy diễn tả nhu cầu sâu xa của con người: được lắng nghe, được nâng đỡ và được hy vọng. Đối với người Công giáo, hành hương không chỉ là đi đến một nơi thánh, nhưng là một hành trình nội tâm, trong đó người tín hữu nhìn lại đời sống, nhận ra những thiếu sót và can đảm đổi mới bản thân.
Đến với Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội, người hành hương được mời gọi sống thánh thiện và trung thành với thánh ý Thiên Chúa. Khi suy niệm cuộc đời các thánh Tử đạo Việt Nam, họ được khích lệ giữ vững đức tin giữa những khó khăn của cuộc sống. Khi cầu nguyện trước tượng đài Lòng Chúa Thương Xót, họ học biết tín thác vào tình yêu Thiên Chúa và trao ban lòng thương xót cho những người chung quanh.
Đặc biệt, mọi cuộc hành hương đích thực đều dẫn người tín hữu đến gần Chúa Giêsu hơn. Tại tiệc cưới Cana, Đức Maria đã nói với những người giúp việc: “Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo” (Ga 2,5). Lời nhắn nhủ ấy cũng là định hướng cho những ai đến với Núi Cúi: hãy học nơi Mẹ thái độ lắng nghe Lời Chúa và can đảm thực hành điều Ngài mời gọi.
Vì thế, hành trình hành hương không kết thúc khi khách rời khỏi trung tâm. Hành trình ấy tiếp tục trong đời sống hằng ngày: khi cha mẹ biết kiên nhẫn hơn với con cái, vợ chồng biết tha thứ cho nhau, người trẻ chọn sống ngay chính, người tín hữu quan tâm đến người nghèo và mỗi cộng đoàn biết mở lòng đón nhận những người đang gặp khó khăn.
Từ đỉnh Núi Cúi nhìn ra hồ Trị An mênh mông, người hành hương được nhắc nhớ rằng đời sống Kitô hữu cũng là một hành trình lữ thứ, luôn cần ánh sáng Lời Chúa và sự nâng đỡ của ân sủng. Qua lời chuyển cầu của Đức Maria, mỗi người được mời gọi trở về với gia đình và cộng đoàn bằng một trái tim bình an hơn, quảng đại hơn và sẵn sàng phục vụ hơn.
Vatican News