Bốn mối phúc Thánh Luca nói đến thường theo cách thế gian suy nghĩ là những điều bất lợi cho con người trong thế giới hôm nay. Trong một thế giới khoe giàu để tạo uy thế, khoe thành công để gây niềm tin, khoe sức mạnh để chiến tháng, lấy khoa học làm biện minh. Bốn mối phúc hoàn toàn đi ngược lại chiều hướng thế gian.
Nghèo là một tình trạng cần loại bỏ. Trong xã hội hôm nay, khiêm nhường lại dễ bị xem là sự yếu đuối, kém cỏi, thua cuộc. Người ta chuộng sức mạnh, quyền lực, và sự thành công bên ngoài. Ai khiêm nhường thường bị coi như “đứng ngoài cuộc chơi”, hoặc là kẻ thất bại.
Thế nhưng, nghèo khó trong Tin Mừng hôm nay cần được xác định mạnh hơn, không chỉ là thiếu thốn vật chất, mà là thiếu vắng Thiên Chúa. Cần có thái độ khiêm nhường, mở lòng ra đón nhận Thiên Chúa. Trước mặt Thiên Chúa, chỉ người khiêm nhường mới thực sự giàu có, vì họ biết tất cả là hồng ân, và chính Thiên Chúa mới là chỗ dựa chân lý con người khao khát tìm kiếm.
Đói khát chân lý. Thời đại hôm nay, con người thường tìm “cái chắc chắn” theo khoa học, theo lý trí và chứng nghiệm được. Khoa học khi chỉ là những hiểu biết giới hạn trong phạm vi tự nhiên, cái thực tại cầm nắm được. Ngày nay đói khát chân lý với khoa học là tìm kiếm phát triển bằng AI, trí tuệ thông minh thay cho con người. Đói khát mà Chúa Giêsu nói đến không chỉ là cơn đói cơm bánh, nhưng còn là niềm khao khát sự thật, công lý và tình thương, những thứ mà AI, trí tuệ thông minh không thể cho con người được. Người đói khát trong Tin Mừng là người luôn thao thức tìm kiếm chân lý của Thiên Chúa, tình thương, công bằng, khát khao hoà bình trong sự thật và tình yêu Ngài.
Khóc lóc thường gợi hình ảnh bất lực, yếu đuối, hoặc là sự than van đòi quyền lợi. Nhưng trong ánh sáng Tin Mừng, đó lại là tiếng khóc của những người chịu đau khổ, bất công, thử thách mà vẫn giữ lòng tín trung. Nước mắt của họ không vô ích, nhưng sẽ được Thiên Chúa lau khô. Niềm vui trọn vẹn sẽ đến sau nỗi đau, và đó là niềm vui không ai có thể lấy mất. Chúa Giêsu là hình ảnh của người nghèo mà con người chịu phán xét về điều này: “Vì xưa Ta đói, các ngươi đã không cho ăn; Ta khát, các ngươi đã không cho uống; Ta là khách lạ, các ngươi đã không tiếp rước; Ta trần truồng, các ngươi đã không cho mặc; Ta đau yếu và ngồi tù, các ngươi đã chẳng thăm nom.” (Mt 25, 42 – 43)
Bị bách hại vì Con Người. Đi theo Chúa Giêsu nghĩa là dám đối kháng với những giá trị gian dối của thế gian: chấp nhận bị loại trừ, chê cười, thậm chí bách hại. Đây không phải là sự thiệt thòi vô nghĩa, nhưng là con đường hạt lúa mục nát để sinh nhiều hoa trái. Phần thưởng mà Chúa hứa ban không chỉ là niềm vui đời này, mà là vinh quang vĩnh cửu trong Nước Trời, nơi các tiên tri xưa cũng đã từng được thông phần.
Như vậy, những mối phúc này đảo ngược cách nhìn của thế gian: không phải kẻ giàu sang, quyền thế, hưởng thụ mới là hạnh phúc, mà chính những người nghèo, chịu thiệt thòi, gắn bó với Chúa mới được hạnh phúc thật. Đây là lời mời gọi mỗi người: đừng bám víu vào cái chóng qua, mà hãy hướng đến Nước Thiên Chúa.
L.m Giuse Hoàng Kim Toan