Có những vị thánh được nhớ đến qua những công trình lớn lao, những bài giảng hùng hồn hay những phép lạ phi thường. Nhưng cũng có những vị thánh để lại dấu ấn bằng một cây chổi, một việc làm âm thầm và một trái tim không biết mệt mỏi trong yêu thương. Thánh Martinô de Porres thuộc về những con người như thế.
Sinh tại Lima, Peru, năm 1579, Martinô đã trải qua một tuổi thơ nhiều thiệt thòi vì nguồn gốc gia đình và hoàn cảnh xã hội. Khi bước vào đời tu Dòng Đa Minh, ngài đảm nhận những công việc khiêm tốn, trong đó có việc quét dọn, lau chùi và chăm sóc những người đau yếu. Cây chổi dần trở thành hình ảnh quen thuộc gắn liền với cuộc đời ngài. Nhưng điều làm nên sự thánh thiện của Martinô không phải là cây chổi, mà là tình yêu ngài đặt vào từng việc nhỏ bé mình làm.
Người ta có thể cầm chổi để quét sạch một hành lang, nhưng không phải ai cũng biết dùng tình yêu để quét đi những thành kiến trong lòng mình. Người ta có thể cúi xuống lau một nền nhà, nhưng không phải ai cũng sẵn lòng cúi xuống trước nỗi đau của một người nghèo. Martinô đã làm những điều ấy không phải để được nhìn thấy, cũng chẳng phải để tìm kiếm lời khen ngợi. Ngài phục vụ vì nhận ra nơi những người nghèo khổ, bệnh tật và bị khinh miệt hình ảnh của chính Đức Kitô.
Trong một xã hội thường đánh giá con người bằng địa vị, dòng dõi và quyền lực, cuộc đời Martinô nhắc chúng ta rằng phẩm giá không nằm ở công việc ta làm, nhưng ở tình yêu ta trao gửi qua công việc ấy. Một người quét nhà bằng lòng bác ái có thể đẹp lòng Thiên Chúa hơn một người làm việc lớn lao chỉ để tìm kiếm vinh quang cho bản thân.
Bác ái không bắt đầu từ những điều phi thường, nhưng từ cách chúng ta đối xử với con người trong những điều bình thường nhất.
Cây chổi của Martinô vì thế không chỉ là dụng cụ lao động. Nó còn là lời nhắc nhở về con đường nên thánh: con đường của khiêm nhường, phục vụ và yêu thương không phân biệt. Khi biết cúi xuống để nâng người khác lên, chúng ta không mất đi phẩm giá của mình; trái lại, chúng ta trở nên giống Đức Kitô hơn, Đấng đã đến không phải để được phục vụ, nhưng để phục vụ và hiến dâng mạng sống vì mọi người.
Có lẽ điều Thiên Chúa chờ đợi nơi chúng ta hôm nay không phải là những việc làm khiến cả thế giới phải kinh ngạc, mà là một trái tim biết yêu thương trong những việc chẳng ai để ý. Một cây chổi trong tay người có lòng bác ái cũng có thể trở thành phương thế nên thánh.
L.m Giuse Hoàng Kim Toan