"Người thầy thông giáo đã được huấn luyện về Nước Trời cũng giống như chủ nhà biết lấy từ kho tàng mình ra cả cái mới lẫn cái cũ." (Mt 13,52)
Đó là hình ảnh của một người môn đệ trưởng thành.
"Cái cũ" là kho tàng đức tin được trao truyền qua bao thế hệ: Lời Chúa, giáo huấn của Hội Thánh, các bí tích, truyền thống đạo đức, kinh nghiệm của các thánh. Đó là nền móng không thể thay thế.
"Cái mới" là sức sống của Chúa Thánh Thần đang không ngừng làm mới Hội Thánh: những cách diễn tả Tin Mừng phù hợp với con người hôm nay, những sáng kiến loan báo Tin Mừng, những phương thế mới để đem ánh sáng Đức Kitô đến với thế giới.
Người khôn ngoan không đối lập cái cũ với cái mới. Họ biết rằng đức tin không phải là bảo tàng để cất giữ, cũng không phải là món hàng thời trang để thay đổi theo thị hiếu. Đức tin là một cây cổ thụ: rễ càng bám sâu vào truyền thống thì cành lá càng có thể vươn cao đón ánh sáng mới.
Ngày nay, nhiều người hoặc quá hoài cổ, khước từ mọi đổi mới; hoặc quá chạy theo cái mới, coi truyền thống là lỗi thời. Cả hai thái cực đều dễ làm mất quân bình. Chúa Giêsu mời gọi người môn đệ biết phân định: giữ điều gì là chân lý bất biến và đổi mới điều gì chỉ là hình thức diễn tả. Tin Mừng thì không đổi, nhưng cách loan báo Tin Mừng luôn cần được đổi mới.
Điều ấy cũng đúng trong đời sống thiêng liêng. Mỗi ngày ta vẫn đọc một Lời Chúa quen thuộc, nhưng nếu để Chúa Thánh Thần hướng dẫn, Lời ấy luôn mở ra một ý nghĩa mới. Thiên Chúa không ban cho ta một đức tin cũ kỹ, nhưng một đức tin luôn tươi mới vì được nuôi dưỡng bởi tình yêu.
Sau khi hỏi các môn đệ: "Các con có hiểu không?", Chúa Giêsu muốn họ không chỉ hiểu bằng trí óc mà còn biết sống điều mình đã hiểu. Người môn đệ đích thực là người biết mở kho tàng của Chúa, lấy ra đúng điều cần cho từng con người, từng hoàn cảnh, để Tin Mừng luôn vừa trung thành với chân lý ngàn đời vừa chạm đến trái tim của con người hôm nay.
L.m Giuse Hoàng Kim Toan