ĐỨC UỐNG RƯỢU

ĐỨC UỐNG RƯỢU

Có một tiên sinh Đại nhân lấy giời đất làm một buổi, lấy muôn năm làm một chốc, lấy mặt giời, mặt giăng làm cửa, làm ngõ, lấy cả thiên hạ làm sân, làm đường; đi, không thấy vết xe, ở, không có nhà cửa, giời tức là màn, đất tức là chiếu, ý muốn thế nào thì thế. Lúc ở, thì nâng chén, cầm bầu, lúc đi, thì vác chai, sách nậm, lúc nào cũng chỉ có việc rượu chè, không còn biết đến gì nữa.

Có một công tử và một vị quan sang nghe tiếng tiên sinh như thế, bèn đến tận nơi, xắn tay, vén áo, người thì trừng mắt, nghiến răng, người thì trần lễ, thuyết pháp, những giọng thị phi đâu bây giờ ầm ỹ xôn xao như đàn ong vậy.

Lúc đó tiên sinh mới ôm vò rượu, ghé vào thùng rượu, tọp cả chén rượu, phồng mồm những rượu, vểnh bộ râu lên, ngồi giạng hai chân, gối đầu vào men, lăn lưng vào bã, không nghĩ, không lo, hớn hở vui thú, ngất ngưởng say sưa, thoáng rồi lại tỉnh. Lắng tai, cũng không nghe thấy tiếng sấm sét, nhìn kỹ, cũng không trông thấy hình Thái sơn; nực, rét thiết đến thân, cũng không biết; lợi dục cảm đến tình, cũng không hay; cúi xuống trông vạn vật rối rít ở trước mắt khác nào, như bèo nổi bồng bềnh trên sông Giang; sông Hán.

Hai vị kia đứng cạnh, tiên sinh bây giờ xem cũng như con tò vò, con sâu róm mà thôi vậy.

LƯU SINH

GIẢI NGHĨA

- Tiên sinh Đại nhân: nghĩa thẳng là ông Thầy bực kẻ cả. Đây Lưu Linh dùng bốn chữ ấy để chỉ chính mình.

- Công tử: con quan hay con vua chư hầu.

- Trần lễ: bày tỏ lễ độ.

- Thuyết pháp: giảng giải điều hay nhẽ dở cho người ta nghe. Chữ nhà Phật hay dùng.

- Thị phi: nghị luận, khen chê.

- Thái sơn: núi to và cao nhất ở tỉnh Sơn Đông bên Tàu.

- Thiết: thấu đến

- Lợi dục: tiền của và lòng ham muốn.

- Vạn vật: muôn vật ở trong giời đất.

- Sông Giang: con sông rứt to ở bên Tàu hạ lưu tức là sông Giương Tử Giang.

- Sông Hán: tức là sông Hán Thuỷ phát nguyên ở Thiểm Tây và chảy vào sông Giang.

- Lưu Linh: Tên tự là Bá Luân là người phóng dật, làm quan đời nhà Tấn đến chức Kiến uy tướng quân.

NHỜI BÀN

Nói đến say rượu, thì ai cũng phải nhắc Lưu Linh, mà Lưu Linh sở dĩ còn lưu danh lại cho ta biết, là nhờ bài “Tửu đức tụng“ ta dịch trên này.

Uống rượu say được như tiên sinh là hiếm có. Say mà đến lấy giời làm màn, lấy đất làm chiếu, trút sạch được hết lợi, dục, quên bỏ được hết việc đời, kẻ sang giàu, người quyền thế trông chỉ còn như con sâu róm, con tò vò, thì quả là một cái say thú vị, làng say vị tất đã ai mà hưởng được. Nên tưởng những kẻ chưa tới được cảnh say, chưa biết cái thú say như thế là gì, cũng chẳng nên nghị luận trần thuyết đến cái say, cười người say chưa thấy đâu, lại phải người say cười lại. Còn những hạng người say đến nỗi làm càn, làm bậy, phạm vào những điều thương luân, bại lý mà vin Lưu Linh thì lại là tội nhân của Lưu Linh chớ không phải đồ đệ của Lưu Linh vậy.
 

Cổ Học Tinh Hoa - Nguyễn Văn Ngọc và Trần Lê Nhân biên soạn
theo bản in của Vĩnh Hưng Long Thư Quán xuất bản năm 1928

NHỜI BÌNH

Còn những hạng người say đến nỗi làm càn, làm bậy, phạm vào những điều thương luân, bại lý mà vin Lưu Linh thì lại là tội nhân của Lưu Linh chớ không phải đồ đệ của Lưu Linh vậy.

Nhời Bàn trên quá chuẩn! không cần chỉnh!

Chỉ xin góp thêm nhời bằng mấy câu chuyện vui sau đây:

Rượu bất tử
Vua Ngũ Đế ở thời nhà Hán có lần được biếu một bình rượu bất tử. Một quan đại thần đã uống trộm một ít. Nhà vua bắt được và nổi giận sai lính đem đại thần đi chém đầu. Nhưng viên quan đại thần liền nói:
– Muôn tâu bệ hạ, thứ rượu mà kẻ hạ thần uống là thứ rượu bất tử. Bởi vậy không thể giết được kẻ đại thần. Còn nếu như thần bị giết chết thì đó sẽ là bằng chứng nói lên rằng thứ rượu bất tử này là rượu rởm.

Rượu vang dở (kém chất lượng)
Hai anh bạn ngồi tâm sự, anh này hỏi anh kia:
– Này cậu, cậu có thấy một số nhà văn bình thường đã trở thành nhà phê bình nổi tiếng không?
Anh kia đáp:
– Đúng đấy! Tớ có biết chuyện đó. Theo tớ điều đó là bình thường vì đôi khi rượu vang dở, kém chất lượng lại làm được thành dấm rất ngon.

Rượu làm bay hơi nhân cách
Trong lớp học môn hoá học, thầy giáo hỏi một học trò:
– Em hãy cho thầy biết tính chất hoá học của rượu êtylic?
Học trò đáp:
– Thưa thầy! Rượu là một chất không màu, nhưng làm đỏ mặt người. Nó không tự cháy nhưng làm cháy túi tiền, khi tác dụng với món “mộc tồn” (thịt chó) tạo chất hung hăng và làm bay hơi nhân cách ạ.

Điều cần biết về rượu
Trong lớp bồi dưỡng các học viên tư vấn hôn nhân gia đình, thầy giáo nói về tác hại của rượu:
– Các anh nên nhớ, rượu là nguyên nhân dẫn đến sự chia ly của biết bao cặp vợ chồng…
Một học viên hỏi:
– Thưa thầy! Xin thầy cho biết cụ thể hơn, rằng cần phải uống bao nhiêu rượu để có được sự chia ly này!

Đố vui
Trong buổi liên hoan cuối năm của một cơ quan nọ, có tiết mục “đố vui”, một anh chàng nhận được câu hỏi:
“Anh hãy kể tên những chất có trong những sản phẩm gây kích thích làm cho con người ta có cảm giác từ khoái, phát triển thành nghiện. Anh hãy liên hệ với câu thơ của Tú Xương nói về tác hại của trà, rượu…”.
Anh chàng suy nghĩ một lúc rồi trả lời:
– Những chất có trong những sản phẩm gây kích thích làm cho con người ta có cảm giác từ khoái, phát triển thành nghiện đó là: chất Andehit có trong rượu, nicotin có trong thuốc lá, tanin có trong chè (trà), cafein có trong cà phê, heroin và moocfin có trong thuốc phiện…
– Câu thơ của Tú Xương nói về tác hại của trà, rượu… là:
“Một trà một rượu, một đàn bà
Ba cái lăng nhăng nó quấy ta
Bỏ được thứ nào hay thứ đó
Họa chăng chỉ bỏ được… bà già”
Cả hội trường vỗ tay rào rào vì câu trả lời đúng và hay quá… Chàng trai được Ban tổ chức thưởng cho một… chai rượu.

Lý do đi ăn xin
Một người đi đường hỏi ông ăn xin: “Sao ông lại đi ăn xin?”.
– Để tôi lấy tiền uống rượu.
– Vậy sao ông lại uống rượu?
– Để tôi có đủ dũng khí đi ăn xin.
– !!!!!

Mặt gì?
Hai gã say đang trò chuyện trên đường về nhà:
– Đẹp thật, nhìn trăng kìa!
– Sai bét! Đó là mặt trời!
– Họ cãi nhau cho đến khi gặp một người đi ngược lại, một người hỏi: Này anh bạn, hãy nói xem cái vật đang chiếu sáng trên kia là mặt trời hay mặt trăng vậy?
Người kia nhìn lên rồi cau mày nói:
– Ngu thế! Nó là cái đèn chứ mặt gì!!!

Tài nếm rượu
Một tay đệ tử Lưu Linh đứng tựa vào quầy quán bar, khoe khoang có khả năng phân biệt bất kỳ loại rượu nào khi bị bịt mắt.
Nhiều người trong quán cá cược là anh ta sẽ không làm được điều đó.
Anh hầu bàn đưa ra từng loại rượu và lần nào anh ta cũng đoán trúng.

Mấy người?
Trên đường quốc lộ, hai gã thanh niên trên một chiếc xe máy đang phóng như điên chợt một anh cảnh sát giao thông chạy ra tuýt còi dừng xe. Một trong hai gã lên tiếng, giọng như nấc cụt:
– Dạ… Xin chào… hai đồng chí… cảnh sát!
– Mời… bốn đồng chí… thường dân xếp thành… hàng một…
- Anh cảnh sát trả lời.  

Lời trăn trối của bợm nhậu
Trước lúc chết một bợm nhậu gọi vợ con lại dặn dò, anh ta thều thào:
Anh ra đi để… để lại cho em muôn… muôn vàn chai lọ, những núi… núi đồi xương chó và những cánh đồng bát… bát ngát rau thơ…m
Nói xong, anh ta tắt thở.
 
Say vẫn cứ cạo
Một ngày vào cắt tóc cạo râu nhưng nhận thấy ông thợ còn say rượu nên người đó chần chừ không muốn vào. Thấy vậy ông thợ cắt tóc hỏi:
– Anh cần gì?
– Tôi muốn cắt tóc cạo râu nhưng… ông còn say quá!
– Việc gì phải băn khoăn, tôi cạo cho anh được ngay, chỉ cần anh chỉ cho tôi biết mặt của anh ở đâu thôi.

(xin gửi thêm Nhời Bình qua email: binhbalme@gmail.com)